Uitvaart, begrafenis, crematie, begraven, cremeren, uitvaartinformatie, uitvaartadvies, overlijden Uitvaart regelen
Verstandelijk gehandicapten

Het verlies van een dierbare is voor mensen met een verstandelijke beperking zeer ingrijpend. Het is voor hen lastig te begrijpen dat de dood onomkeerbaar is. Afhankelijk van de mate van de handicap hebben ze meer moeite met het verwerken van abstracte informatie.
Verstandelijk beperkten moeten echt beleven dat iemand er niet meer is. Door hun zintuigen te gebruiken kunnen zij toch ervaren wat het gemis is en dat is belangrijk om te kunnen rouwen. Begeleiders, ouders en andere verwanten kunnen mensen met een verstandelijke beperking helpen door het overlijden zo concreet mogelijk voor te stellen en in verband te brengen met actuele ervaringen. Het gestorven lichaam zien en voelen, uiteraard onder begeleiding, kan helpen.
Instelling
Veel verstandelijk gehandicapten wonen niet thuis maar in een zorginstelling of gezinsvervangend tehuis. En ook daar overlijden mensen. Dat is niet alleen een verlies voor hun familieleden, maar ook voor de bewoners en het personeel van de instelling. Het is belangrijk dat al die groepen betrokken zijn bij het afscheid nemen.
Veel ouders willen hun kind thuis laten opbaren. Om de medebewoners en medewerkers de gelegenheid te geven afscheid te nemen kan besloten worden in elk geval één dag op de instelling op te baren. In de eigen kamer of in het mortuarium. Als de ouders dit niet willen, kan de uitvaartbegeleider vragen of de mensen van de zorginstelling toch een moment de gelegenheid mogen krijgen om afscheid te nemen. Idealiter gebeurt dat in de instelling zodat vervoer geen probleem oplevert. Symbolen
Rituelen en symbolen bieden houvast voor verstandelijk beperkten. Een foto van de overledene of een voorwerp dat iemand altijd bij zich had, maken meer dan woorden duidelijk wat er is gebeurd. Taal is vaak een te abstract middel om deze mensen bij de uitvaartdienst te betrekken. Een actieve bijdrage, hoe eenvoudig ook, werkt voor hen beter. Een kaarsje aansteken, bloemen of tekeningen op de kist leggen of een lied zingen.
Het is belangrijk dat de persoon met een verstandelijke beperking wordt voorbereid op de uitvaart. Het maakt hierbij natuurlijk verschil of een uitvaart mede door de instelling wordt vormgegeven of dat het om de uitvaart van een niet gehandicapt familielid gaat. In dat laatste geval zal de verstandelijk beperkte zich waarschijnlijk meer moeten aanpassen aan de gebruikelijke gang van zaken. Bij een dienst waarbij ook medebewoners aanwezig zijn, is het goed om meer tijd in te plannen dan voor een standaard uitvaart. Ook is het goed om na te gaan of er medebewoners zijn die in een rolstoel zitten, en te zorgen dat hiervoor voldoende ruimte is.Late rouw
De symbolen en rituelen uit de dienst kunnen later weer herhaald worden zodat de relatie tussen het sterven en het definitief niet terugkeren van de overledene actueel kan blijven. Het komt voor dat een verstandelijk beperkte heel nuchter reageert op het nieuws van iemands overlijden. Hij zegt bijvoorbeeld dat hij fijn naar de kerk mag. De rouwreactie komt pas later, op het moment dat het gemis ervaren wordt, of wanneer het besef doordringt dat iemand echt niet meer terugkomt. Een herinneringsboek, foto`s of een herinneringshoekje met een kaarsje kunnen dan helpen. Luisteren en laten praten zijn belangrijk. Voor meer informatie over rouwverwerking bij verstandelijk beperkten kunt u op de website van het Landelijk KennisNetwerk Gehandicaptenzorg de brochure
`Kun je uit de hemel vallen?` downloaden.